Forum


Kontakt
Ilość odwiedzin

ministat liczniki.org
Universal Cartridge

Do czego służy cartridge każdy użytkownik C64 wie. Wkładamy go do złącza EXPANSION PORT, włączamy zasilanie przełącznikiem i możemy korzystać z jego dobrodziejstw. Tylko znacznie mniej z Was wie, że możemy utworzyć własny cartridge z dowolną zawartością co jest bardziej atrakcyjne niż korzystanie z tylko dostępnych "pudełeczek".


Do tego właśnie powstał cartridge mojego autorstwa. Nie jest to bardzo zaawansowana elektronicznie konstrukcja, co nie oznacza że nie należy się jej choć odrobina uwagi. Do zalet możemy zaliczyć dość dużą pojemność ROMów sięgającą maksymalnie 8Mb (1MB), prostą konstrukcję nie wymagającą specjalizowanych układów (procesorów) - tylko dwa tanie TTLe- a możliwość grania w gry wieloczęściowe dodatkowo uatrakcyjnia jego możliwości.


Pierwszy rzut oka na schemat może mniej doświadczonych Kolegów elektroników wprawić w zakłopotanie jednak nic bardziej mylnego. Wszystko jest proste, jedynie sposób narysowania schematu może nieco przerażać.



OPIS DZIAŁANIA


Zanim przedstawię jak to działa, warto zaznajomić się po czym C64 uznaje, że mamy podłączony cartridge. Jeśli jedna z linii czyli GAME lub EXROM jest zwarta do masy, to w zależności od ich kombinacji komputer dołącza 8 lub 16 kB w zarezerwowane na to obszary pamięci. Co musi być wpisane aby cart zadziałał nie będę pisał gdyż nie jest to tematem tego opisu.


Po włączeniu C64, na linii RESET panuje stan niski przez kilkaset ms zerując komputer jak i U2. Na wszystkich jego wyjściach panuje stan niski - również na linii EXROM - dzięki czemu cart może wystartować. Linia CE będąca w stanie niskim włącza ROM 1. Wybrany jest bank 0. Choć na schemacie są zwarte linie EXROM i GAME nie ma możliwości przełączania banków po 16kB bez przeróbek.


Sam wybór innego banku jest prosty i ogranicza się do wpisania nr. banku do przestrzeni adresowej $DExx np.


LDA #BANK
STA $DE00
Można również wpisać
STA $DE44

Cartridge nie jest podłączony pod konkretny adres więc da to identyczny efekt. Samo przełączanie banków od strony programowej jest łatwe. Strona sprzętowa odpowiedzialna za to jest złożona z bramek US1A, US1B, US1C i U2.


Opis przełączania zacznę od U2, które polega na zapamiętaniu wartości z szyny danych podczas narastającego zbocza sygnału CLK. Po zerowaniu panuje tam stan wysoki, dzięki czemu zmiany szyny danych nie wpływają na zmianę wyjść U2. Po wybraniu dowolnego banku przez


LDA #BANK
STA $DExx

na linii I/O 1 pojawi się logiczne zero. Dodatkowo na linii PHASE2 zmienny sygnał zegarowy przyjmujący logiczną jedynkę ustawi stan wysoki na wyjściu US1A. Wejście CLK zmieni stan z wysokiego na niski. Zmieniający stan z I/O 1 na wysoki spowoduje ponowne ustawienie stanu niskiego na wyjściu US1A, a to da narastające zbocze na wejściu CLK i zapamiętanie stanu z szyny danych.


Wybór drugiego ROMu następuje po wybraniu banku od $40 do $7F. Bramka US1D służy za negator, dzięki czemu wybrany jest tylko jeden z ROMów. Podłączona jest ona do "pseudo" linii A19.


Przycisk RESET służy do zerowania carta jak i całego komputera. Będąca na schemacie dioda led jest opcjonalna i sygnalizuje stan linii EXROM, czyli czy cart jest widziany przez C64.


Nazwa UNIVERSAL CARTRIDGE wzięła się z dwóch powodów:

  • możliwości dodania dowolnego oprogramowania (gier)
  • użycia dowolnych pamięci równoległych.

Co do pierwszego, to nadaje się wszystko co jednoczęściowe. Można też zmodyfikować gry wieloczęściowe, jednak to dość trudne. Bez problemów działa większość cartridge'y przerobionych pod emulatory C64 typu VICE czy CCS64. Obrazy CRT trzeba odpowiednio obrobić usuwając informacje dla emulatora, aby je tu wykorzystać. Z pewnością zauważyliście mnóstwo jumperów. Służą one do podłączenia linii adresowych lub zasilania w zależności od zastosowanej pamięci EPROM czy EEPROM. W ustawieniu jumperów ze schematu nadają się EPROMy 4Mb np. 29F040. Można zastosować "mniejsze" pamięci. Najmniejsze mogą być 27C64 (8KB), a największe 4Mb (512KB). Jak już wspomniałem wybrany jest tylko jeden z ROMów, więc nie trzeba stosować dwóch kości pamięci.


Jumper J1 służy do wyboru trybu pracy cartridge. Ustawienie jak na schemacie powoduje całkowite odłączenie po wpisaniu do obszaru $DExx wartości $80 (lub większej). Kolejne próby przełączenia banków są niemożliwe do wykonania resetu. Przestawienie jumpera w drugą pozycję umożliwia odłączanie carta przez wpisanie $80, ale wpisanie mniejszej wartości wybierze odpowiedni bank - tu cart nie jest odłączany na stałe.


Jumper J2 może wydawać się zbędny. W przypadku kości 2x 4Mb tak jest, jednak przy pamięciach mniejszych np. 2x 2Mb przy ustawieniu jak na schemacie linia A18 musi być zwarta do plusa - zwykle jest tu resetowanie EEPROMu lub dodatkowe zasilanie. Jeśli byśmy przełożyli jumpery to by się okazało, że są dostępne banki od $00 do $1f oraz od $40 do $5F. Dzieje się tak gdyż linia A18 jest pomijana. Aby banki były po kolei od $00 do $3F należy złączyć linię AA18 z jumperem J2 od strony US1D (jumpera nie łączyć z linią CE!). Przy mniejszych ROMach jest analogicznie. Trzeba zwrócić uwagę, które linie nie są używane i zewrzeć je do plusa. Nie jest to problemem przy "mniejszych" pamięciach, tylko trzeba je włożyć do prawej strony - piny 1, 2, 31 i 32 pozostaną nieużyte. Oczywiście trzeba odpowiednio złączyć stronę jumpera J2 (od US1D) z odpowiednią linią (od AA13 do AA18) aby wszystko prawidłowo działało. Uniwersalność stosowania dowolnych pamięci wiąże się także z ich pojemnością. Jest tylko jedna ważna rzecz. Pierwszy ROM nie może mieć mniejszej pojemności niż ROM drugi.


Sam schemat jest nie wart nic bez praktycznego sprawdzenia. Zaprojektowana płytka jest dwustronna z metalizacją otworów. Znajduje się na niej miejsce na dwa ROMy w obudowach DIL 32 (DIL28) oraz PLCC32 tylko dla ROM1 co jest bardziej uniwersalne. Dodatkowo U1 jest w obudowie DIL14, a US w SO20.


Całość ładnie pasuje od typowej obudowy którą można kupić np. w firmie Maszczyk.


Tyle jeśli chodzi o szczegóły techniczne. Cartridge nic by był wart bez oprogramowania z którym współpracuje. Mogę śmiało stwierdzić że zadziałają prawie wszystkie (jeśli nie wszystkie) gry jakie zrobiono przez różne firmy w formie cartridge.


Choć wszystkich nie testowałem na pewno zadziałają wszystkie zajmujące 8kB lub 16kB. Testy przeprowadziłem na niektórych grach które mają co najmniej 32kB.


Na pewno działają następujące gry:

































































To oczywiście nie wszystkie działające cartridge a jedynie przetestowane.

Działanie możesz obejrzeć na YOUTUBE.

Prince of Persia
Universal Cartridge
Last Ninja Remix
Thunder Blade

Universal cartridge - widok góry
Universal cartridge - widok spodu
Universal cartridge - schemat
Universal cartridge - Prince of Persia


0-9

Brak gier.

A

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Ace of Aces1986US Gold73 kB1
2Adidas Championship Football1990Ocean110 kB1
3Aliens - The Computer Game1986Activision138 kB2
4Archon1983Electronic Arts28 kB1
5Arkanoid1987Imagine/Taito34 kB1
6Atomix1987Thalion26 kB2

B

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Back to the Future Part III1991ImageWorks [Mirrorsoft]146 kB2
2Bad Dudes vs. Dragon Ninja1988Data East52 kB2
3Ballblazer1985Activision43 kB2
4Bangkok Knights1987System 3169 kB2
5Barbarian - The Ultimate Warrior (Part 1 & 2)1987Palace Software50 kB2
6Batman - The Movie1989Ocean89 kB2
7Battle Ships1987Elite/Encore22 kB2
8Batty1987Elite/Hit-Pak33 kB2
9Bionic Commando1988Capcom/Go!76 kB2
10Blue Max1983Synapse Software20 kB1
11Blues Brothers1991Titus Software/Palace Software 95 kB2
12Bomb Jack1986Elite31 kB1
13Bomberland2013RGCD89 kB2
14Bruce Lee1984Datasoft40 kB1
15Bubble Bobble1987Firebird48 kB2
16Buggy Boy1987Elite45 kB2

C

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Cabal1989Ocean100 kB2
2Cauldron1985Palace Software30 kB1
3Caveman Ugh-Lympics1988Electronic Arts511 kB2
4Chase HQ1989Ocean/Taito55 kB2
5Chuck Rock1992Genias154 kB2
6Combination1995CP Verlag/Magic Disk 6437 kB2
7Commando1985Elite37 kB1
8Creatures1990Thalamus185 kB1
9Crystal Kingdom Dizzy1992Codemasters48 kB2
10Cue Boy1993Codemasters42 kB2
11Cybernoid II - The Revenge1988Hewson Consultants Ltd.49 kB2

D

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Darkman1991Ocean223 kB2
2Demon's Kiss1989Byte-Back38 kB2
3Dominator1989System 3141 kB2
4Donkey Kong1983Atarisoft12 kB1
5Draconus1988Zeppelin Games48 kB1

E

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Eliminator1988Hewson Consultants Ltd.36 kB2
2Enforcer - Fullmetal Megablaster1992CP Verlag/Golden Disk 64111 kB2
3Eternal1994TimSoft 53 kB2
4Exile1991Audiogenic Software Ltd.45 kB2
5Express Raider1987Data East42 kB2

F

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Fiendish Freddy's Big Top O' Fun1990Mindscape, Inc.281 kB2
2Final Fight1991US Gold/Capcom179 kB2
3First Samurai1992ImageWorks/Vivid Image149 kB2
4Flimbo's Quest1990System 3189 kB2
5Fox Fights Back!1988ImageWorks [Mirrorsoft]42 kB2
6Fred's in Troubles1995CP Verlag/Magic Disk 6495 kB2
7Frogger1983Parker Brothers6 kB1

G

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Ghosts'n Goblins1986Elite33 kB1
2Golden Axe1990Virgin Mastertronic213 kB1
3Goonies1985Datasoft61 kB2
4Grand Prix Circuit1988Accolade 141 kB1
5Great Giana Sisters1987Rainbow Arts37 kB1
6Green Beret1986Imagine/Konami46 kB2
7Gremlins II - The New Batch1990Elite91 kB2
8Gringos19xx???25 kB2
9Gryzor1988Ocean50 kB2
10Gyruss1984Parker Brothers21 kB1

H

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Hard'n'Heavy1989reLINE Software50 kB2
2Henry's House1984English Software27 kB2
3HERO - Helicopter Emergency Rescue Operation1984Activision11 kB1

I

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Impossamole1990Gremlin Graphics Software127 kB2
2IIndiana Jones and the Last Crusade1989US Gold/Lucasfilm Games 73 kB2
3Indy Heat1991Storm110 kB2
4International Karate Part 21986System 333 kB1
5Into the Eagle's Nest1987Pandora30 kB2

J

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1James Pond II - Codename RoboCod1992Millennium235 kB2
2Jimbo1995CP Verlag/Magic Disk 6435 kB2
3Jungle Hunt1983Atarisoft13 kB1

K

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Kick Off II1990Anco36 kB1
2Kikstart1984Mr. Chip Software18 kB1
3Klątwa1993LK Avalon (Laboratorium Komputerowe Avalon) 66 kB2
4Komputerowe Koł‚o Fortuny1993Demonic Labs53 kB1
5Kupiec1996TimSoft146 kB2

L

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Last Ninja1987System 3197 kB1
2LED Storm1989Capcom/Go!49 kB2
3Lethal Weapon1992Ocean117 kB2
4Licence to Kill1989Domark41 kB2

M

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Madness1986Rainbow Arts27 kB2
2Mayhem in Monsterland1993Apex Computer Productions126 kB2
3Mercs1991US Gold/Capcom103 kB1
4Mickey Mouse1988Gremlin Graphics Software40 kB2
5Microprose Soccer (2 games)1988MicroProse Software/Sensible Software80 kB1
6Midnight Resistance1990Ocean133 kB2
7Montezuma's Revenge1984Parker Brothers25 kB1
8Motorhead1989CP Verlag/Game On43 kB2
9Mr. Robot and his Robot Factory1984Datamost, Inc.20 kB2

N

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Nebulus1987Hewson Consultants Ltd.35 kB2
2Newzealand Story1989Ocean98 kB2
3Ninja Rabbits1991MicroValue90 kB2
4Ninja Spirit1990Activision112 kB2
5No One's 16 Game Boulderdash1987Replica Copy Crew31 kB2
6North & South1991Infogrames192 kB1

O

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Ollie's Follies1984Access Software17 kB1
2Orbits1994CP Verlag/Magic Disk 64 124 kB2

P

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Pac-Man1983Atarisoft8 kB1
2Panther1986Mastertronic27 kB2
3Pitfall - Pitfall Harry's Jungle Adventure1983Activision8 kB1
4Pitstop II1984Epyx31 kB2
5PP Hammer and his Pneumatic Weapon1991Demonware209 kB2
6Puzznic1990Ocean/Taito30 kB2

Q

Brak gier.

R

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Rainbow Islands1990Ocean121 kB2
2Rick Dangerous II1990MicrO Style101 kB1
3River Raid1984Activision15 kB1
4RoboCop (NTSC version)1989Ocean125 kB2

S

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Sacred Armour of Antiriad1986Palace Software39 kB2
2Saint Dragon1990Storm100 kB1
3Salamander1988Imagine/Konami161 kB1
4Samurai Warrior - The Battles of Usagi Yojimbo1988Firebird49 kB2
5Scooby & Scrappy Doo1991Hi-Tec Software/PAL Developments55 kB1
6Shadow Warriors1990Ocean67 kB1
7Shinobi1989Virgin Games77 kB1
8Silkworm1988The Sales Curve40 kB2
9Skate or Die!1987Electronic Arts226 kB2
10Ski or Die!1990Electronic Arts208 kB2
11Skull & Crossbones1991Domark/Tengen86 kB1
12Sleepwalker1992Ocean 193 kB2
13Spy Hunter1983Bally Midway/SEGA15 kB1
14Spy vs Spy1984First Star Software36 kB1
15Starquake1985Bubble Bus38 kB1
16Stormlord1989Hewson Consultants Ltd.39 kB2
17Stunt Car Racer1989MicrO Style37 kB1
18Summer Camp1990Thalamus84 kB2
19Summer Games1984Epyx121 kB1
20Super Cars1991Gremlin Graphics Software Ltd.40 kB2
21Super Zaxxon1984HesWare (Human Engineered Software)27 kB2
22SWIV1991Storm118 kB1

T

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Tapper1984Bally Midway/SEGA20 kB1
2Target Renegade1988Imagine79 kB2
3Teenage Mutant Hero Turtles1990ImageWorks [Mirrorsoft]221 kB2
4Test Drive1988Accolade129 kB2
5Tetris1987Mirrorsoft Ltd.22 kB2
6Thunder Blade1989US Gold/SEGA92 kB1
7Tiger Road1988Capcom/Go!84 kB1
8Time Soldier1990SNK Electrocoin172 kB1
9Tom & Jerry - Hunting High and Low1989Magic Bytes67 kB2
10Turbo Out Run1989US Gold/SEGA338 kB1
11Turbo The Tortoise1992Hi-Tec Software58 kB1
12Turrican II - The Final Fight1991Rainbow Arts231 kB1
13Tusker1989System 3127 kB2

U

Brak gier.

V

Brak gier.

W

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Wacky Races1992Hi-Tec Software/PAL Developments121 kB2
2Walkerz1995Electric Boys Entertainment Software (EBES)40 kB2
3Way of the Exploding Fist1985Melbourne House51 kB2
4Winter Games1985Epyx192 kB1
5Władcy Ciemnosci1993LK Avalon (Laboratorium Komputerowe Avalon) 78 kB2
6Wonderboy in Monsterland1989Activision/SEGA340 kB2
7Wrath of the Demon1991Readysoft, Inc.250 kB2
8WWF WrestleMania1991Ocean 112 kB2

X

Brak gier.

Y

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Yie Ar Kung-Fu1986Imagine/Konami36 kB2

Z

Tytuł‚Ję™zykRokWydawcaRozmiar#
1Zolyx1987Firebird8 kB2
2Zorro1985Datasoft27 kB2
3Zybex1988Zeppelin Games49 kB2

Ilość wszystkich gier: 154

Wyświetleń: 9488
Data ostatniej aktualizacji:2016-06-20 09:13:05.

Ta witryna używa plików Cookies. Przeglądając nasz serwis wyrażasz zgodę na korzystanie z ciasteczek. Dowiedz się więcej o celu ich używania i możliwości zmiany ustawień Cookies w przeglądarce. Czytaj dalej ...
c64.com.pl © 2009-2017